.body-big-circle.gbi-1654817978-9V4tqW9EjJaJBFVD28bLYc:before { opacity: 1; background-image: url('/static/ecba282b5841104d290cf0dd254eb17c/bc8e0/hosted-freepbx-uitgelegd-banner.png'); }

Hosted FreePBX: een open source telefooncentrale zonder eigen server

FreePBX is een van de meest gebruikte telefooncentrales ter wereld en kost niets aan licenties. Dat laatste is meteen de reden dat er misverstanden over bestaan: gratis software betekent niet dat een telefooncentrale gratis is. Dit artikel legt uit wat FreePBX doet, wat het verschil is tussen zelf hosten en laten hosten, en voor welk type organisatie de hosted variant het beste uitpakt.

Inhoud van dit artikel

Wat FreePBX is
Zelf hosten of laten hosten
Wat er in een hosted FreePBX-omgeving zit
FreePBX naast 3CX en PantaPBX
Voor wie het past en voor wie niet
Beheer, updates en beveiliging
Veelgestelde vragen over FreePBX

Wat FreePBX is

FreePBX is een beheerschil bovenop Asterisk, de open source telefonie-software die sinds 1999 bestaat en wereldwijd in miljoenen opstellingen draait. Asterisk doet het werk: gesprekken aannemen, doorzetten, opnemen. FreePBX is het scherm waarin dat wordt ingesteld, zonder dat er configuratiebestanden bewerkt hoeven te worden.

Open source betekent hier twee dingen. De software is vrij te gebruiken, dus er zijn geen licentiekosten per gebruiker of per jaar. En de broncode is openbaar, waardoor er geen leverancier is die kan bepalen dat een functie verdwijnt of duurder wordt. Wat er wel geld kost, is de plek waar de software draait, het beheer ervan en de belminuten.

Zelf hosten of laten hosten

FreePBX draait op een server. Die kan in het eigen pand staan of in een datacenter. Het verschil in kosten zit niet in de software maar in alles eromheen.

Onderdeel	Zelf hosten	Hosted FreePBX
Licentiekosten software	Geen	Geen
Server	Eigen aanschaf en vervanging	In het abonnement
Installatie en inrichting	Eigen werk of ingehuurd	Door de aanbieder
Beveiligingsupdates	Eigen verantwoordelijkheid	Door de aanbieder
Back-ups	Zelf inrichten en testen	Onderdeel van de dienst
Bereikbaarheid bij storing	Afhankelijk van eigen kennis	Support van de aanbieder
Stroom en internet op kantoor	Bepalend voor de bereikbaarheid	Niet van invloed op de centrale
Belminuten en nummers	Apart af te nemen	In het abonnement of als bundel

De rekensom die daaruit volgt, is dezelfde als bij andere ICT-keuzes: zelf hosten verlegt kosten naar voren en beheer naar binnen. Die afweging staat uitgewerkt in het artikel telefooncentrale kopen of een abonnement nemen.

Wat er in een hosted FreePBX-omgeving zit

De functies die een organisatie dagelijks gebruikt, zitten er allemaal in. Het beeld dat open source zou betekenen dat er functies ontbreken, klopt niet.

Functie	Wat het doet
Keuzemenu	Bellers kiezen zelf de afdeling, in meerdere lagen in te richten
Belgroepen	Meerdere toestellen tegelijk of na elkaar laten overgaan
Wachtrijen	Gesprekken in volgorde vasthouden met wachtmuziek en meldingen
Openingstijden	Een ander belplan buiten werktijd en op feestdagen
Voicemail naar e-mail	Ingesproken berichten als bijlage in de mailbox
Gespreksopname	Per gebruiker, per wachtrij of voor alle gesprekken
Rapportage	Aantallen, wachttijden en gemiste oproepen per afdeling
Doorschakeling en uitwijk	Bij storing automatisch naar mobiele nummers
Conferentie	Gesprekken met meerdere deelnemers
CRM-koppeling	Klantgegevens openen bij een binnenkomende oproep

Het volledige overzicht staat op de pagina hosted FreePBX functionaliteit.

“

Gratis software betekent niet dat een telefooncentrale gratis is.

FreePBX naast 3CX en PantaPBX

De drie platformen die in de Nederlandse zakelijke markt het meest voorkomen, verschillen vooral in licentiemodel en in de vraag of er eigen apps bij horen.

Onderdeel	FreePBX	3CX	PantaPBX
Licentiekosten	Geen	Jaarlijkse licentie	In het abonnement
Apps voor pc en mobiel	Standaard SIP-software	Eigen apps	Eigen apps
Chat en video	Niet ingebouwd	Ingebouwd	Beperkt
Aantal gebruikers	Onbeperkt	Afhankelijk van licentie	Onbeperkt
Kosten bij groei	Alleen gelijktijdige gesprekken	Licentie schaalt mee	Alleen gelijktijdige gesprekken
Sterkste punt	Stabiel en bewezen, geen licentiekosten	Alles in één omgeving	Eenvoudig beheer

Een uitgebreidere vergelijking tussen de eerste twee staat in het artikel 3CX en FreePBX voor zakelijke telefonie. De pakketten per platform staan op telefooncentrale abonnement.

Voor wie het past en voor wie niet

Hosted FreePBX komt het best tot zijn recht in organisaties waarin bellen een kernproces is en het aantal medewerkers groter is dan het aantal gelijktijdige gesprekken.

Veel gebruikers, beperkte gesprekspiek. Omdat er geen licentie per gebruiker is en er per gelijktijdig gesprek wordt afgerekend, kost een account voor een medewerker die zelden belt niets extra.
Een strak budget met professionele eisen. Wachtrijen, rapportage en gespreksopname zonder licentiepost erbij.
Behoefte aan koppelingen. FreePBX werkt met standaard SIP en is daardoor breed te koppelen.

Er zijn ook situaties waarin een ander platform meer oplevert. Organisaties die chat, videovergaderen en telefonie in één scherm willen, zijn met 3CX beter af. Teams die vooral vanuit Microsoft Teams werken, kunnen die omgeving beter op het telefoonnet aansluiten; dat staat in het artikel Microsoft Teams als telefooncentrale.

Beheer, updates en beveiliging

Een telefooncentrale is via internet bereikbaar en daarmee een doelwit. Misbruik van een slecht beveiligde centrale leidt tot belverkeer naar dure buitenlandse nummers, en die rekening komt bij de organisatie terecht. Bij een hosted opzet ligt dit bij de aanbieder, maar het is verstandig te weten waar het om gaat:

Updates. Asterisk en FreePBX krijgen regelmatig beveiligingsupdates. Achterstallig onderhoud is de meest voorkomende oorzaak van misbruik.
Toegang beperken. Het beheerscherm hoort niet open op het internet te staan.
Sterke wachtwoorden per toestel. Een SIP-account met een zwak wachtwoord is de gangbare ingang.
Limieten op belverkeer. Een blokkade op dure bestemmingen beperkt de schade als er toch iets doorheen komt.
Back-ups die getest zijn. Een back-up die nooit is teruggezet, is geen back-up.

PBXcomplete draait hosted FreePBX in een Nederlands datacenter en neemt updates, back-ups en monitoring mee in het abonnement. De pakketten staan op hosted FreePBX.

Veelgestelde vragen over FreePBX

Is FreePBX echt gratis?

De software wel, er zijn geen licentiekosten per gebruiker of per jaar. De server, het beheer, de telefoonnummers en de belminuten kosten wel geld. Bij een hosted abonnement zitten die posten in het maandbedrag.

Wat is het verschil tussen FreePBX en Asterisk?

Asterisk is de telefonie-software die het werk doet. FreePBX is de beheerschil eromheen, waarmee de centrale zonder kennis van configuratiebestanden is in te richten.

Werken bestaande IP-telefoons met FreePBX?

Toestellen die het SIP-protocol ondersteunen werken, en dat zijn vrijwel alle gangbare merken. Toestellen die door een vorige leverancier zijn vastgezet vormen de uitzondering. Zie IP-telefoons en headsets.

Kan er met een app op de mobiele telefoon gebeld worden?

Ja, met een standaard SIP-app. Anders dan bij 3CX is die app niet van de leverancier zelf, wat betekent dat er keuze is in welke app gebruikt wordt.

Hoeveel gebruikers kan FreePBX aan?

Het aantal accounts is niet beperkt. Wat de omvang van het pakket bepaalt, is het aantal gesprekken dat op het drukste moment tegelijk gevoerd kan worden.

Kan er later van FreePBX naar een ander platform worden overgestapt?

Ja. De telefoonnummers blijven behouden en de inrichting wordt opnieuw opgebouwd op het nieuwe platform. Binnen hetzelfde abonnement is dat een migratie die de aanbieder uitvoert.

Tot slot

Hosted FreePBX is de nuchtere keuze: een bewezen platform zonder licentiepost, met het beheer buiten de deur. Wie chat en video in dezelfde omgeving wil, kijkt beter naar 3CX; wie een stabiele telefooncentrale wil met een voorspelbare maandprijs, komt met FreePBX ver. Achtergrond over wat een centrale doet staat in het artikel VoIP telefooncentrale.